داده‌زدگی پدیده‌ای است که در آن افراد، سازمان‌ها و جوامع چنان به اعداد، شاخص‌ها و آمار تکیه می‌کنند که گویی این اعداد خود واقعیت هستند، نه بازنمایی ناقصی از آن. این مقاله به تحلیل ریشه‌ها، پیامدها و راه‌های رهایی از این آسیب شناختی-فرهنگی می‌پردازد. داده‌زدگی ریشه در عواملی چون تنبلی شناختی، شفافیت کاذب اعداد، فرهنگ مدیریتی مبتنی بر شاخص‌های کلیدی عملکرد و ترس از ذهنیت‌گرایی دارد. مثال‌های متنوعی از حوزه‌های پزشکی (تفسیر فشار خون بدون توجه به بافتار بیمار)، آموزش (تکیه صرف بر نرخ قبولی در آزمون‌ها)، کسب‌وکار (نمرات رضایت مشتری بدون بررسی حل مسئله واقعی) و صنعت هواپیمایی (فاجعه فضاپیمای کلمبیا) نشان می‌دهد که تکیه بیش از حد بر داده چگونه می‌تواند به تصمیمات فاجعه‌بار منجر شود. تحلیل داستان کلمبیا به عنوان مطالعه موردی اصلی نشان می‌دهد که چگونه فرهنگ سازمانی ناسا، با تکیه بر داده‌های گذشته و سرکوب صدای مخالف، زمینه‌ساز سقوط شاتل و مرگ هفت فضانورد شد. در مقابل، مقاله مفهوم داده‌آگاهی را به عنوان جایگزین داده‌محوری معرفی می‌کند، رویکردی که در آن داده به عنوان یکی از ورودی‌های تصمیم‌گیری در کنار بافتار، شهود انسانی و ملاحظات اخلاقی قرار می‌گیرد. در پایان، توصیه‌های عملی برای مدیران، متخصصان و افراد عادی ارائه شده است تا از دام داده‌زدگی رهایی یافته و به حکمرانی خردمندانه بر داده‌ها دست یابند.